© 2026 فیترادو | FitRado — تمامی حقوق محفوظ است.
ساختهشده برای مربیان فیتنس ایرانی
پژوهش جدیدی که با همکاری محققان دانشگاه فلیندرز (Flinders University) و دانشگاه کانبرا انجام شده است، دلیل علمی دشواری راه رفتن در سنین بالا را آشکار کرده است. یافتهها نشان میدهند که پیر شدن با تغییر استراتژی راه رفتن بدن به سمت یک رویکرد «اول ایمنی» (Safety-first) همراه است. در این رویکرد، بدن ثبات را به سرعت و کارایی انرژی ترجیح میدهد تا از سقوط جلوگیری کند، اما این تغییر هزینهای دارد: خستگی زودرس و افزایش خطر زمین خوردن. محققان دادههای حرکتی ۱۰۷ بزرگسال سالم با محدوده سنی ۲۶ تا ۸۶ سال را تحلیل کردند و تفاوتهای معنیداری در نحوه مدیریت مچ پا و عضلات اطراف آن در هر قدم یافتند.
دکتر کادی لیندسی، نویسنده اصلی پژوهش و متخصص فناوری ورزش، مچ پا را حیاتیترین عضو برای حفظ تعادل و پیشرانش بدن به جلو میداند. با افزایش سن، بدن برای حفظ تعادل، الگوی عضلانی جدیدی را انتخاب میکند. محققان دریافتند که افراد مسنتر تمایل بیشتری به فعالسازی همزمان عضلات مخالف در اطراف مچ پا دارند. این الگو که «انقباض همزمان» (Co-contraction) نامیده میشود، باعث سفتتر شدن مفصل مچ پا در لحظه تماس پا با زمین میشود.
این سفتی مفصل اگرچه ثبات را در لحظه برخورد با زمین افزایش میدهد، اما بهای سنگینی دارد. طبق توضیحات دکتر لیندسی، سفت کردن مفصل باعث میشود عضلات بدون تولید حرکت رو به جلوِ مؤثر، سختتر کار کنند. در نتیجه، شرکتکنندگان مسنتر قدرت «رانش» (Push-off power) کمتری در هر قدم تولید میکردند که منجر به کوتاهتر شدن گامها و کندتر شدن سرعت راه رفتن میشد.
دانشیار مارتین ایمینگ، همکار پژوهش و رهبر برنامه تحقیقاتی «زندگی فعال» در موسسه آیندهنگری مراقبتی فلیندرز، تأکید میکند که این یافتهها نشاندهنده تغییر گستردهتری در نحوه مدیریت حرکت توسط بدن با افزایش سن است. سیستم عصبی با اتخاذ استراتژی ایمنیمحور، تغییرات مربوط به پیر شدن را جبران کرده و ثبات را بر عملکرد ترجیح میدهد.
این تغییرات میتوانند خستگی را افزایش داده و راه رفتن مسافتهای طولانی را چالشبرانگیزتر کنند. همچنین، توانایی بازیابی تعادل پس از لغزش یا قدم اشتباه، که عامل کلیدی در سقوط افراد مسن است، کاهش مییابد. حتی تغییرات تدریجی میتوانند بر اعتماد به نفس و استقلال تأثیر بگذارند؛ به طوری که افراد ممکن است زودتر خسته شوند یا در زمینهای ناهموار احساس عدم تعادل کنند.
یافتههای این پژوهش نه تنها علت مشکل را روشن میکند، بلکه مسیرهایی را برای حفظ تحرک در پیری پیشنهاد میدهد. محققان تأکید دارند که برنامههای تمرینی نباید تنها بر افزایش قدرت عضلانی متمرکز باشند، بلکه باید تعادل و هماهنگی را نیز تقویت کنند و به نحوه کارکرد هماهنگ عضلات در هر قدم توجه ویژه داشته باشند.
برای افراد مسن، اقدامات ساده اما مستمر میتواند تفاوتساز باشد. دکتر لیندسی توصیه میکند که فعالیت بدنی منظم، تمرینات تعادلی مانند تایچی، تقویت عضلات پایین پا و فعالیتهایی که هماهنگی را به چالش میکشند، برای حفظ اعتماد به نفس، تحرک و استقلال برای مدت طولانیتر ضروری است. هدف نهایی محققان، استفاده از این یافتهها برای بهبود استراتژیهای پیشگیری و بازتوانی جهت کاهش سقوط و حمایت از سالمندی سالم است.
